Greenwashing i zgodność z ESG: ryzyko prawne dla firm w UE

Ryzyko prawne związane z greenwashingiem w UE nie leży już po stronie działu marketingu. Wprowadzające w błąd oświadczenie dotyczące ochrony środowiska stanowi nieuczciwą praktykę handlową w rozumieniu art. 6:193a–6:193j ustawy o ochronie środowiska (Burgerlijk Wetboek), egzekwowaną przez Urząd ds. Konsumentów na Rynku (Autoriteit Consument en Market), a także dochodzoną przez konsumentów, konkurentów i organizacje pozarządowe przed sądami cywilnymi. Od 27 września 2026 r. dyrektywa w sprawie wzmocnienia pozycji konsumentów (Empowering Consumers Directive) jeszcze bardziej zaostrza przepisy, wprowadzając szczegółowe zakazy dotyczące ogólnych oświadczeń dotyczących ekologiczności, oświadczeń o neutralności opartych na offsetach oraz samodzielnie opracowanych etykiet zrównoważonego rozwoju.

Co w prawie holenderskim i unijnym uznaje się za greenwashing

Greenwashing nie jest odrębnym przestępstwem z własnym statutem. Jest to etykieta dla kategorii zachowań, których prawo holenderskie już zabrania: tworzenia fałszywego wrażenia co do ekologicznych właściwości produktu, usługi lub firmy. Podstawę prawną stanowią przepisy dotyczące nieuczciwych praktyk handlowych, transponowane do prawa holenderskiego w księdze 6 „Burgerlijk Wetboek”.

Artykuł 6:193c BW uznaje praktykę handlową za wprowadzającą w błąd, jeżeli zawiera ona informacje niezgodne z faktami lub gdy informacje są zgodne z faktami, ale przedstawione w sposób, który wprowadza lub może wprowadzić w błąd przeciętnego konsumenta, między innymi co do cech lub zalet produktu. Artykuł 6:193d BW stosuje się do pominięć wprowadzających w błąd: pomijania istotnych informacji, których przeciętny konsument potrzebuje do podjęcia świadomej decyzji. Artykuł 6:193b BW uznaje zatem takie praktyki za niezgodne z prawem.

Dwie cechy tego systemu kształtują całą sprawę. Po pierwsze, testem jest ogólne wrażenie wywierane na przeciętnym konsumencie, a nie dosłowna prawdziwość każdego pojedynczego słowa. Oświadczenie może być technicznie poprawne w każdym elemencie, a mimo to wprowadzać w błąd w wywoływanym wrażeniu. Po drugie, odwrócenie w artykule 6:193j BW: na przedsiębiorcy spoczywa ciężar udowodnienia, że ​​fakty zawarte w praktyce handlowej są prawdziwe. W sporze dotyczącym oświadczenia ekologicznego to firma musi przedstawić dowody.

W przypadku roszczenia z tytułu nieuczciwych praktyk handlowych przedsiębiorca musi udowodnić prawdziwość roszczenia; konsument nie musi udowadniać jego fałszywości. Ta jedna zasada wyjaśnia, dlaczego roszczenie dotyczące nieuczciwych praktyk handlowych bez dokumentacji stanowi odpowiedzialność.

Równoległym rozwiązaniem jest reklama wprowadzająca w błąd między firmami, artykuły 6:194 i 6:194a Kodeksu Postępowania Konsumenckiego (BW), z których może skorzystać konkurent, oraz ogólny przepis o odpowiedzialności deliktowej zawarty w artykule 6:162 BW, z którego korzystają organizacje pozarządowe. Nasz przewodnik po nieuczciwych praktykach handlowych szczegółowo opisuje ramy prawne.

Roszczenia, które wpędzają firmy w kłopoty

Praktyka egzekwowania prawa w Holandii i innych krajach UE ciągle opiera się na tych samych schematach.

• Ogólne twierdzenia bezpodstawne. Określenia takie jak przyjazny dla środowiska, zielony, świadomy czy odpowiedzialny, używane bez wyjaśnienia, co konkretnie jest lepsze i o ile, komunikują korzyści, których firma nie może udowodnić.
• Selektywne prawdy. Podkreślanie rzeczywistej, ale marginalnej poprawy przy jednoczesnym pomijaniu kwestii dominującego wpływu produktu na środowisko. Standardowym przykładem jest opakowanie nadające się do recyklingu, którego ślad węglowy jest generowany w procesie produkcji.
• Aspiracje przedstawione jako osiągnięcia. Cel na rok 2035 podany w czasie teraźniejszym. To jest schemat, który sądy holenderskie najmniej chciały tolerować.
• Kompensacja sprzedawana jako neutralność. Opisywanie produktu jako neutralnego dla klimatu ze względu na rekompensatę emisji gdzie indziej, bez ujawniania rekompensaty i jej ograniczeń.
• Obrazowanie i etykiety własnej roboty. Lasy, liście i zielona kolorystyka sugerujące korzyści dla środowiska bez żadnego udowodnionego związku, a także znaki jakości zaprojektowane przez firmę.

W jaki sposób ACM podchodzi do twierdzeń dotyczących zrównoważonego rozwoju

Urząd ds. Konsumentów Rynku (Autoriteit Consumer en Markt) nadzoruje nieuczciwe praktyki handlowe w Holandii i wyraźnie nadał twierdzeniom dotyczącym zrównoważonego rozwoju priorytet. Przeprowadzone przez Urząd kontrole w sektorach energetycznym, odzieżowym i mleczarskim ujawniły znaczną część twierdzeń, które były niejasne lub niewystarczająco uzasadnione, a kilka z tych dochodzeń zakończyło się zmianą lub wycofaniem twierdzeń przez firmy, a nie wydaniem formalnej decyzji.

ACM opublikowało Leidraad Duurzaamheidsclaims, dokument zawierający pięć wytycznych, które stanowią praktyczny punkt odniesienia dla każdej firmy reklamującej się na rynku holenderskim.

1. Wyjaśnij, jakie korzyści dla zrównoważonego rozwoju faktycznie przynosi produkt.
2. Popieraj twierdzenia dotyczące zrównoważonego rozwoju faktami i dbaj o to, aby uzasadnienia były aktualne.
3. Porównania z innymi produktami, usługami lub firmami muszą być uczciwe.
4. Bądź szczery i konkretny w kwestii działań na rzecz zrównoważonego rozwoju podejmowanych w Twojej firmie.
5. Zadbaj o to, aby wizualne zapewnienia i znaki jakości pomagały konsumentom, a nie wprowadzały ich w błąd.

Wytyczne nie są aktem prawnym, ale dokładnie określają, jak organ regulacyjny będzie interpretował reklamę, a firma, która się do nich stosuje, jest w znacznie lepszej sytuacji w przypadku zakwestionowania roszczenia. ACM posiada uprawnienia egzekucyjne na mocy ustawy Instellingswet ACM, w tym wiążące instrukcje i kary administracyjne, a także może przyjmować wiążące zobowiązania, które kończą dochodzenie bez nałożenia kary.

Uzasadnienie musi istnieć przed opublikowaniem roszczenia, a nie być gromadzone po prośbie regulatora. Plik sporządzony w odpowiedzi na żądanie informacji stanowi dowód istnienia problemu, a nie sposób obrony przed nim.

Obok ACM działa Reclame Code Commissie, samoregulujący organ ds. reklamy. Jego orzeczenia nie są wiążące i nie może nakładać grzywien, ale skargi są szybkie, tanie i publiczne, a jego Milieu Reclame Code ma zastosowanie w szczególności do roszczeń środowiskowych. Dla wielu firm negatywny wpływ orzeczenia na reputację stanowi bardziej bezpośrednie ryzyko. Podobne kwestie dotyczące promocji online omawiamy w naszym artykule na temat pułapek prawnych w marketingu influencerskim.

Dyrektywa w sprawie wzmocnienia pozycji konsumentów i zmiany od 27 września 2026 r.

Dyrektywa (UE) 2024/825, powszechnie nazywana dyrektywą o wzmocnieniu pozycji konsumentów, zmienia dyrektywę o nieuczciwych praktykach handlowych i dyrektywę o prawach konsumentów, w szczególności w zakresie roszczeń ekologicznych. Weszła w życie 26 marca 2024 r., państwa członkowskie miały obowiązek jej transpozycji do 27 marca 2026 r., a przepisy krajowe obowiązują od 27 września 2026 r.

Niderlandy dokonały jego transpozycji za pomocą Implementatiewet richtlijn betere duurzaamheidsinformatie voor Consumernten, przyjętej przez Tweede Kamer w dniu 23 kwietnia 2026 r. i przez Izbę Eerste Kamer w dniu 26 maja 2026 r. i opublikowanej w Staatsblad w dniu 24 czerwca 2026 r. Wejście w życie następuje dekretem królewskim i może różnić się w zależności od postanowienia. Ustawa zmienia księgę 6 Burgerlijk Wetboek, w związku z czym nowe zakazy wchodzą w zakres tego samego systemu nieuczciwych praktyk handlowych, który opisano powyżej.

Najważniejsze jest rozszerzenie czarnej listy, czyli listy praktyk, które są nieuczciwe w każdych okolicznościach i dlatego nie wymagają oceny ich wpływu na konsumenta. Wśród dodanych pozycji znajdują się:

• Ogólne roszczenia środowiskowe w przypadku których przedsiębiorca nie może wykazać uznanych doskonałych wyników w zakresie ochrony środowiska, mających znaczenie dla roszczenia.
• Roszczenia dotyczące całego produktu gdy korzyść dotyczy tylko jednego aspektu.
• Oświadczenia o neutralnym, zmniejszonym lub pozytywnym wpływie na środowisko w oparciu o kompensację emisji.
• Etykiety zrównoważonego rozwoju które nie opierają się na schemacie certyfikacji ani nie zostały ustanowione przez organy publiczne.
• Roszczenia dotyczące przyszłej efektywności środowiskowej bez jasnych, obiektywnych, publicznie dostępnych i weryfikowalnych zobowiązań, szczegółowego i realistycznego planu wdrożenia oraz niezależnego monitorowania.

Ostatni z nich to ten, który dotyczy komunikacji korporacyjnej, a nie etykietowania produktów. Zobowiązanie do zerowej emisji netto, które nie jest poparte konkretnym planem i niezależną weryfikacją, staje się praktyką objętą czarną listą, a praktyka objęta czarną listą jest niezgodna z prawem bez dalszego dochodzenia, czy konsumenci rzeczywiście zostali wprowadzeni w błąd.

Od 27 września 2026 roku twierdzenie o neutralności klimatycznej oparte na kompensacji jest całkowicie zakazane. Nie chodzi o lepsze sformułowanie; sama praktyka znajduje się na czarnej liście.

Sprawozdawczość: co pozostało z CSRD po Omnibusie I

Dyrektywa w sprawie sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju przedsiębiorstw stanowiła drugi filar podejścia UE: obowiązkowe, kontrolowane sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju zgodnie z Europejskimi Standardami Sprawozdawczości w zakresie Zrównoważonego Rozwoju, oparte na podwójnej istotności, oznaczającej zarówno wpływ zrównoważonego rozwoju na przedsiębiorstwo, jak i wpływ przedsiębiorstwa na ludzi i środowisko.

Te ramy prawne przetrwały, ale ich zakres został drastycznie ograniczony. Dyrektywa Omnibus I, opublikowana w Dzienniku Urzędowym 26 lutego 2026 r. i obowiązująca od 18 marca 2026 r., zawęziła zakres CSRD do przedsiębiorstw, które zatrudniają ponad tysiąc pracowników i osiągają obrót netto w wysokości 450 mln euro. Notowane na giełdzie małe i średnie przedsiębiorstwa zostały całkowicie wyłączone z zakresu dyrektywy, a stopniowe wdrażanie, które obejmowałoby stopniowo mniejsze firmy, zostało zniesione.

Dwie kolejne zmiany mają znaczenie dla firm, które nie mieszczą się w nowym progu. Zapewnienie pozostaje na poziomie ograniczonym, zamiast przejść do poziomu uzasadnionego zapewnienia. Istnieje również limit łańcucha wartości: firma objęta zakresem nie może żądać od mniejszych podmiotów w swoim łańcuchu wartości więcej informacji niż przewiduje dobrowolny standard raportowania. Ten limit to przepis, który MŚP powinno mieć pod ręką, gdy duży klient wysyła kwestionariusz dotyczący zrównoważonego rozwoju.

Ta sama dyrektywa zmieniła kształt dyrektywy w sprawie należytej staranności w zakresie zrównoważonego rozwoju przedsiębiorstw. Zniesiono zharmonizowany system odpowiedzialności cywilnej, więc roszczenia będą rozpatrywane zgodnie z prawem krajowym, a górny limit kar ustalono na 3% skonsolidowanego światowego obrotu. Transpozycja ma nastąpić do 26 lipca 2028 r., a wejście w życie nastąpi 26 lipca 2029 r. Obowiązki dotyczące należytej staranności omawiamy osobno w naszym artykule na temat dyrektywy w sprawie należytej staranności w zakresie zrównoważonego rozwoju przedsiębiorstw , a także w szerszym kontekście regulacji ESG w 2026 r.

Rozporządzenie UE w sprawie taksonomii nadal dostarcza definicji. Klasyfikuje ono działalność gospodarczą jako zrównoważoną środowiskowo, jeśli w istotny sposób przyczynia się do realizacji jednego z sześciu celów środowiskowych, nie powoduje znaczącej szkody dla pozostałych i spełnia minimalne wymogi socjalne. Dla przedsiębiorstwa objętego zakresem CSRD generuje ono twardą wartość liczbową: stosunek obrotów, nakładów inwestycyjnych i wydatków operacyjnych zgodny z taksonomią. Tę wartość trudno jest przetłumaczyć, dlatego właśnie jest przydatna.

Co się stało z dyrektywą w sprawie roszczeń ekologicznych

Odrębny projekt, Dyrektywa w sprawie Oświadczeń Ekologicznych, nakładałby na firmy obowiązek weryfikacji wyraźnych oświadczeń dotyczących wpływu na środowisko przez akredytowany organ przed ich opublikowaniem. Komisja Europejska ogłosiła w czerwcu 2025 roku, na kilka dni przed ostatecznymi negocjacjami, że zamierza wycofać wniosek, a sprawa od tego czasu utknęła w martwym punkcie.

Niczego nie należy planować z założeniem, że to się spełni. Instrumentami, które faktycznie wiążą firmy składające konsumentom oświadczenia dotyczące ochrony środowiska, są przepisy dotyczące nieuczciwych praktyk handlowych zawarte w Księdze 6 Kodeksu Cywilnego (BW) oraz, od 27 września 2026 r., uzupełnienia wprowadzone przez Dyrektywę o Wzmocnieniu Konsumentów.

Jak instrumenty do siebie pasują

Co orzekły sądy holenderskie

Przepisy wyznaczają standardy; spory sądowe pokazują, gdzie przebiega granica. Holandia wydała dwa orzeczenia, które powinien znać każdy, kto sporządza wniosek o stwierdzenie nieważności.

Fossielvrij NL przeciwko KLM

W dniu 20 marca 2024 r. Rechtbank Amsterdam Sąd orzekł, że seria reklam KLM wprowadzała w błąd w rozumieniu przepisów o nieuczciwych praktykach handlowych (ECLI:NL:RBAMS:2024:1512). Roszczenia dotyczyły programów rekompensaty emisji CO2 i zrównoważonego paliwa lotniczego, a sąd uznał, że przedstawiały one nadmiernie optymistyczny obraz wpływu na środowisko środków, których rzeczywisty wpływ jest niewielki i niepewny.

To właśnie uzasadnienie czyni wyrok użytecznym. Sąd przyjął, że linia lotnicza może mówić o swoich działaniach na rzecz redukcji emisji, ale orzekł, że musi to robić w sposób, który przedstawia konsumentowi realistyczny obraz: twierdzenia muszą być konkretne i uczciwe, jeśli chodzi o to, co dany środek osiąga, a czego nie. Sugerowanie, że lot można uczynić zrównoważonym, lub że odszkodowanie neutralizuje jego wpływ, wykraczało poza te ramy. Sednem problemu były aspiracje przedstawione jako współczesny fakt.

Nie przyznano żadnych odszkodowań ani nie nałożono grzywny. Oświadczenie o bezprawności reklam było rozwiązaniem, a dla marki skierowanej do konsumentów jest to rozwiązanie znaczące. Stworzyło to również pewien wzór: to samo rozumowanie ma zastosowanie w każdym sektorze, w którym program rekompensat jest oferowany jako odpowiedź na nieuniknioną obecność marki.

Twierdzenie o przyszłym celu należy odczytywać jako cel. Amsterdam zarzut sądu nie dotyczył ambicji KLM, lecz tego, że w reklamach przedstawiano je jako osiągnięte rezultaty.

Milieudefensie przeciwko Shell

Druga przełomowa decyzja, wydana w postępowaniu odwoławczym, zmierzała w przeciwnym kierunku. W 2021 roku Rechtbank Den Haag nakazał firmie Shell redukcję emisji grupy o ustalony procent. 12 listopada 2024 roku Gerechtshof Den Haag uchylił ten nakaz, orzekając jednocześnie, że firma ma obowiązek zachowania należytej staranności w związku ze zmianami klimatu; sąd stwierdził, że nie może określić konkretnego procentu redukcji dla tej firmy. Przed Hoge Raad toczy się postępowanie kasacyjne.

Ten niuans ma znaczenie dla każdego, kto czyta nagłówki dotyczące tej sprawy. Uchylenie wyroku nie zniosło podstawowego obowiązku zachowania ostrożności, a spór nie został zakończony. Udowodniło jednak, że przełożenie ogólnego obowiązku na ilościowo określony obowiązek dla jednej firmy jest trudniejszym krokiem, niż zakładano w wyroku pierwszej instancji. Nasz artykuł na temat orzeczenia w sprawie klimatycznej przeciwko Shell przedstawia uzasadnienie.

Czego uczy orzecznictwo

Łącznie, holenderskie orzeczenia tworzą krótki i praktyczny zestaw zasad. Przed publikacją należy uzasadnić swoje stanowisko, ponieważ zgodnie z artykułem 6:193j BW, to na Tobie spoczywa ciężar dowodu. Porównanie powinno być uczciwe, również w odniesieniu do punktu wyjścia. Opisz cel jako cel, a osiągnięcie jako osiągnięcie. Nie pozwól, aby system rekompensat udźwignął ciężar roszczenia o neutralność. Oceniaj przekaz na podstawie wrażenia, jakie pozostawia, a nie tego, czy każde zdanie można obronić z osobna.

Kto może wystąpić przeciwko roszczeniu ekologicznemu i ile to kosztuje

Ryzyko jest większe niż grzywna nałożona przez organ regulacyjny, ponieważ cztery różne drogi prowadzą do tego samego roszczenia.

ACM może prowadzić dochodzenia z własnej inicjatywy lub po otrzymaniu skargi, a także wydawać wiążące instrukcje i nakładać kary administracyjne, publikując swoje decyzje na bieżąco. Publikacja jest często najbardziej kosztowna.

Konsumenci mają bezpośredni dostęp do środków ochrony prawnej. Wprowadzająca w błąd praktyka handlowa jest niezgodna z prawem wobec konsumenta na mocy art. 6:193b Kodeksu postępowania cywilnego (BW), co otwiera drogę do dochodzenia odszkodowania, a w niektórych przypadkach do unieważnienia lub rozwiązania umowy. Powództwa zbiorowe są dostępne w ramach WAMCA, holenderskiego systemu dochodzenia roszczeń zbiorowych, który pozwala organizacji reprezentującej interesy konsumentów na wniesienie roszczenia o odszkodowanie w imieniu określonej grupy.

Konkurenci mogą działać na podstawie przepisów dotyczących reklamy wprowadzającej w błąd zawartych w artykułach 6:194 i 6:194a Kodeksu postępowania cywilnego (BW), zazwyczaj w postępowaniu zabezpieczającym i zazwyczaj domagając się sprostowania oraz nakazu zaprzestania. Ta droga jest szybka i jest wykorzystywana częściej, niż większość firm się spodziewa.

Organizacje pozarządowe korzystają z ogólnej ustawy o odpowiedzialności deliktowej i systemu powództw zbiorowych, tak jak Fossielvrij NL. Ich celem rzadko są pieniądze; chodzi o deklarację i związany z nią rozgłos.

Na to nakładają się konsekwencje, które w ogóle nie wynikają z sądu: warunki finansowania powiązane z wynikami w zakresie zrównoważonego rozwoju, wyłączenia z zamówień, gwarancje umowne w umowach dostawy oraz oświadczenia ESG, które są obecnie standardem w transakcjach. W naszym artykule na temat klauzul ESG w umowach i kodeksów postępowania dostawców omawiamy, jak je formułować.

Tworzenie procesu składania roszczeń, który przetrwa kontrolę

Problem zgodności jest węższy, niż się wydaje. Nie chodzi o udowodnienie, że firma jest zrównoważona, ale o upewnienie się, że każde publikowane przez nią oświadczenie jest udokumentowane. Cztery kroki wystarczą, aby to zrobić.

Zinwentaryzuj każde roszczenie

Zacznij od pełnej listy oświadczeń środowiskowych, które firma obecnie publikuje na stronie internetowej, opakowaniach i etykietach, w reklamach i mediach społecznościowych, opisach produktów na platformach zewnętrznych, dokumentach przetargowych, w komunikacji z inwestorami oraz w samym raporcie zrównoważonego rozwoju. Oświadczenia składane przez dystrybutorów i osoby wpływowe w instrukcjach firmy również powinny znaleźć się na liście, ponieważ to sprzedawca pozostaje za nie odpowiedzialny.

Dla każdego roszczenia zanotuj, co dokładnie jest twierdzone, jaki jest jego zakres, na podstawie jakich dowodów i kiedy dowody te zostały ostatnio zweryfikowane. Każda luka w jednej z tych czterech kolumn oznacza roszczenie o zmianę lub wycofanie.

Przetestuj każde roszczenie pod kątem nowych zakazów

Przeanalizuj pozostałe roszczenia, pomijając czarną listę obowiązującą od 27 września 2026 r. Czy roszczenie jest ogólne, a jeśli tak, to czy można wykazać uznaną doskonałą efektywność środowiskową? Czy opisuje ono cały produkt, a korzyść tkwi w jednym elemencie? Czy opiera się na kompensacji? Czy etykieta jest autentycznym systemem certyfikacji? Czy przyszłe zobowiązanie jest poparte planem i niezależnym monitoringiem?

Twierdzenia dotyczące procentowej poprawy wymagają podania punktu odniesienia i zakresu. Zawartość materiałów pochodzących z recyklingu, emisja na jednostkę, zużycie wody na litr wyprodukowanej wody: każde z tych danych wymaga podania wartości liczbowej, metody i daty. Jeżeli twierdzenie opiera się na ocenie cyklu życia, jej założenia stanowią część uzasadnienia i muszą być dostępne.

Wprowadź krok zarządzania pomiędzy marketingiem a publikacją

Najskuteczniejszą metodą kontroli jest wymóg zatwierdzenia: żadne oświadczenie dotyczące ochrony środowiska nie zostanie opublikowane bez zgody niewielkiej, stałej grupy składającej się z przedstawicieli działu prawnego, działu zrównoważonego rozwoju i działu produktowego. Grupa potrzebuje mandatu, pisemnego standardu do zastosowania oraz rejestru swoich decyzji. Ten rejestr stanowi dokumentację, która później odpowiada organowi regulacyjnemu.

Ustal również cykl recenzji. Uzasadnienia starzeją się, łańcuchy dostaw się zmieniają, a stwierdzenie, które było prawdziwe w momencie premiery, może stać się mylące, jeśli nikt nie zapozna się z treścią.

Używaj certyfikacji ostrożnie

Certyfikacja zewnętrzna zwiększa wiarygodność i dowodzi jej istnienia, ale nie stanowi tarczy ochronnej. Certyfikat obejmuje określony zakres, a stwierdzenie wykraczające poza ten zakres jest mylące, niezależnie od treści certyfikatu. Zgodnie z nowymi przepisami etykieta musi opierać się na systemie certyfikacji lub być ustanowiona przez organ publiczny, co całkowicie eliminuje znaki zaprojektowane przez siebie z zestawu narzędzi.

Certyfikacja udowadnia to, co certyfikuje i nic więcej. Ryzyko greenwashingu prawie zawsze wynika z rozbieżności między zakresem certyfikatu a zakresem oświadczeń na nim opartych.

Co tak naprawdę muszą zrobić mniejsze firmy

MŚP spoza progu CSRD nadal zgłasza roszczenia konsumentom, a przepisy dotyczące nieuczciwych praktyk handlowych mają do nich pełne zastosowanie. Nie muszą one jednak tworzyć systemu raportowania. Proporcjonalne podejście polega na zgłaszaniu mniejszej liczby roszczeń i bardziej szczegółowych roszczeń, gromadzeniu dowodów na każde z nich w jednym miejscu oraz powoływaniu się na limit łańcucha wartości, gdy duży klient poprosi o więcej informacji niż wymaga dobrowolny standard.

Uczciwość w kwestii stanu podróży to również uzasadniona strategia. Firmę, która mówi, co zrobiła, a czego nie, o wiele trudniej zaatakować niż taką, która sięga po superlatyw, którego nie jest w stanie udźwignąć.

Przepisy sektorowe, które są nadrzędne w stosunku do ogólnego systemu

Przepisy dotyczące nieuczciwych praktyk handlowych dotyczą wszystkich, jednak w kilku sektorach obowiązują dodatkowe zasady, które odnoszą się do tego samego zachowania z innej strony, a roszczenie, które przetrwa jedno, może zostać odrzucone w przypadku drugiego.

Etykietowanie energetyczne jest regulowane na poziomie UE i określa formę i treść etykiety; odstępstwo od niego lub uzupełnienie go samodzielnie zaprojektowanym oznakowaniem stanowi naruszenie prawa. Ekoprojekt i przepisy dotyczące tekstyliów nakładają obowiązki dotyczące informacji o produktach, które pokrywają się z oświadczeniami ekologicznymi, a cyfrowy paszport produktu będzie stopniowo udostępniał konsumentom podstawowe dane, zamiast pozostawiać je w aktach firmy.

Żywność i napoje stanowią odrębną kwestię, ponieważ oświadczenia żywieniowe i zdrowotne podlegają odrębnym przepisom UE i można stosować wyłącznie oświadczenia z listy zatwierdzonych oświadczeń. Oświadczenie środowiskowe na opakowaniu żywności musi zatem zostać ocenione dwukrotnie.

Produkty finansowe podlegają najsurowszym rygorom ze wszystkich. Rozporządzenie w sprawie ujawniania informacji o zrównoważonym finansach reguluje sposób, w jaki fundusze i portfele mogą prezentować swoje cechy zrównoważonego rozwoju, a zarówno krajowe organy nadzoru, jak i europejskie organy nadzoru podjęły działania przeciwko funduszom, których nazwy i marketing obiecywały więcej niż oferowała strategia. Nazwa funduszu zawierająca termin „zrównoważony rozwój” niesie teraz ze sobą oczekiwania dotyczące portfela, który za nią stoi.

Żaden z tych przepisów nie zastępuje ogólnych zasad zawartych w Księdze 6 Kodeksu postępowania cywilnego. Uzupełniają je, co oznacza, że ​​firma sprzedająca konsumentowi produkt oznaczony etykietą w ramach kampanii reklamowej może potencjalnie odpowiadać przed więcej niż jednym przełożonym za ten sam wyrok.

Co zrobić w przypadku zakwestionowania roszczenia

Wyzwania pojawiają się w jednej z czterech form, a właściwy pierwszy krok jest różny w zależności od sytuacji.

Żądanie informacji od ACM nie jest jeszcze oskarżeniem, ale stanowi podstawę dla wszystkiego, co nastąpi. Odpowiedź powinna być precyzyjna, kompletna i wewnętrznie spójna, ponieważ rozbieżności między tym, co zostanie przekazane regulatorowi, a tym, co znajduje się na opakowaniu, są szkodliwe niewspółmiernie do ich rozmiaru. Istnieje obowiązek współpracy z ACM, a termin określony w żądaniu jest realny.

Na skargę do Komisji Kodeksu Reklamacyjnego (Reclame Code Commissie) udzielana jest odpowiedź pisemna w krótkim terminie. Postępowanie jest jawne, a wynik publikowany, dlatego odpowiedź zasługuje na taką samą uwagę jak pismo sądowe, nawet jeśli nie wynika z niego nic wiążącego. Dobrowolne skorygowanie ogłoszenia przed rozprawą jest często rozsądnym rozwiązaniem.

Wezwanie w postępowaniu zabezpieczającym, zazwyczaj od konkurenta lub organizacji pozarządowej, rozpatrywane jest szybko. Powód zazwyczaj ubiega się o nakaz wstrzymania kampanii i opublikowania sprostowania. Obrona to akta sprawy, które muszą już istnieć; nie ma czasu na ich przygotowanie.

Powództwo zbiorowe w trybie ustawy WAMCA jest najwolniejsze i najbardziej rozległe. Rozpoczyna się od fazy dopuszczalności, w której organizacja reprezentująca musi wykazać, że spełnia wymogi dotyczące zarządzania i reprezentatywności, co daje pozwanemu realną szansę na zawężenie postępowania przed rozstrzygnięciem merytorycznym.

Bez względu na forum, pierwszy praktyczny krok jest taki sam: zamrozić stanowisko, zebrać uzasadnienie w brzmieniu, w jakim istniało ono w chwili opublikowania roszczenia, i zaprzestać powtarzania roszczenia do czasu rozpatrzenia sprawy.

Powtarzają się dwa błędy. Pierwszy to ciche usunięcie oświadczenia ze strony internetowej bez odnotowania, co się tam znajdowało, co uniemożliwia pokazanie, co faktycznie zostało powiedziane. Drugi to traktowanie sprawy jako problemu komunikacyjnego i wydanie oświadczenia, zanim sytuacja prawna będzie jasna; oświadczenie staje się wówczas dowodem.

PYTANIA I ODPOWIEDZI

Jaki jest najczęstszy błąd w oświadczeniach dotyczących zrównoważonego rozwoju?

Używanie szerokiego, nieokreślonego terminu bez sprecyzowania, co konkretnie jest lepsze i o ile. Ekologiczne, zielone i zrównoważone produkty oznaczają korzyści dla całego produktu i całego cyklu życia, a przedsiębiorca musi być w stanie to dokładnie udowodnić zgodnie z artykułem 6:193j BW. Od 27 września 2026 r. tego rodzaju ogólne oświadczenie jest całkowicie zabronione, chyba że można wykazać uznane, doskonałe wyniki w zakresie ochrony środowiska, istotne dla oświadczenia. Rozwiązaniem jest konkretność: należy wymienić atrybut, wartość, punkt odniesienia i zakres.

Czy nadal możemy nazwać produkt neutralnym dla klimatu?

Nie na podstawie kompensacji. Dyrektywa o wzmocnieniu pozycji konsumentów dodaje do czarnej listy wszelkie twierdzenia, że ​​produkt ma neutralny, zmniejszony lub pozytywny wpływ na środowisko w wyniku rekompensaty emisji. Twierdzenie o rzeczywistych redukcjach, jakie firma osiągnęła w swojej działalności lub łańcuchu dostaw, pozostaje możliwe, pod warunkiem że zostanie uzasadnione i określone zostanie jego zakres. Bezpieczna formuła opisuje, co zostało zmniejszone, o ile i w stosunku do jakiego poziomu bazowego, a wszelkie rekompensaty traktowane są jako osobna i wyraźnie oznaczona miara.

Czy certyfikat chroni nas przed oskarżeniami o greenwashing?

Pomaga, ale tylko w swoim zakresie. Certyfikat dla bawełny pochodzącej ze zrównoważonych źródeł potwierdza oświadczenie dotyczące tej bawełny; nie potwierdza oświadczenia, że ​​firma działa w sposób zrównoważony. Zgodnie z nowymi przepisami etykieta zrównoważonego rozwoju musi być oparta na systemie certyfikacji lub ustanowiona przez organy publiczne, więc znaki stworzone przez samą firmę nie mogą być już używane. Należy zapewnić, aby zakres i ograniczenia każdej etykiety były widoczne dla konsumenta.

Kto może podjąć działania w związku z wprowadzającym w błąd twierdzeniem dotyczącym ekologii?

ACM poprzez egzekwowanie administracyjne, konsumenci indywidualnie lub zbiorowo na mocy ustawy WAMCA, konkurenci poprzez przepisy dotyczące reklamy wprowadzającej w błąd zawarte w artykułach 6:194 i 6:194a BW, a organizacje pozarządowe poprzez ogólne przepisy dotyczące czynów niedozwolonych. Komisja ds. Kodeksu Reklamowego (Clame Code Commissionie) rozpatruje skargi na podstawie kodeksów reklamowych bez skutku wiążącego. W praktyce firma staje jednocześnie przed organem regulacyjnym i sądami cywilnymi, a orzeczenie wydane na jednym forum jest wykorzystywane na drugim.

Czy nasza firma nadal podlega przepisom CSRD?

Tylko jeśli przekroczy tysiąc pracowników i 450 milionów euro obrotu netto, zgodnie z zawężeniem zakresu przez Omnibus I. Notowane MŚP nie są objęte zakresem. Firmy poniżej progu mogą nadal otrzymywać wnioski o informacje od większych klientów, ale wnioski te są ograniczone treścią dobrowolnego standardu raportowania, a limit ten może być wykorzystany.

Law & More Doradza firmom działającym w Holandii w zakresie roszczeń dotyczących zrównoważonego rozwoju, przepisów dotyczących nieuczciwych praktyk handlowych, dochodzeń ACM oraz postępowań przed sądami cywilnymi i Komisją ds. Kodeksu Reklamacji (Clame Code Commissionie). Jeśli chcesz, aby Twoje roszczenia zostały rozpatrzone pod kątem przepisów obowiązujących od 27 września 2026 r. lub jeśli roszczenie zostało już zakwestionowane, możemy przeanalizować sprawę i przedstawić możliwe opcje. Skontaktuj się z nami, aby omówić swoją sytuację. Nasz przewodniki po prawie korporacyjnym pokryć otaczające zobowiązania.